amazon-echo-self-assistant

Amazon Echo, Alexa ve kişisel asistan servisleri dünyası

  • Facebook
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Add to favorites
  • Email
  • RSS

Son zamanlarda birbiri ardına piyasaya çıkmaya başlayan kişisel asistan cihazları ve entegrasyonları iyice artan Siri, OK Google gibi sesli asistan çözümleri var. Standalone cihaz olarak çalışan Amazon Echo, Google Home, geçtiğimiz hafta piyasaya sürülen Xiaomi Home Asistant çalışma ortamınızda ya da evinizde birebir iletişim kurabileceğiniz bir “muhattap” sağlıyorken; birer servis olarak çalışan Siri ve OK Google gibi çözümler ise mevcut cihazlarınıza yüklediğiniz uygulamalar olarak kullanılabiliyor. Bu konuda Türkiye’nin ilk açık inovasyon kampı HacknBreak’te bu ay sonu bir workshop yapacağım. Orada bu konu hakkında detaylıca bir izlenime sahip olabilirsiniz eğer katılırsanız. Konuya yakından bakmaya şimdiden başlayalım.

Aslında bu konuya paralel bir konu daha var ki o da yükselen bot trendi. Facebook, Slack gibi uygulamalar için çokça görebiliyoruz. Tüm bunları, kullanıcıyla yeni etkileşim yolları yaratma methodları olarak değerlendiriyorum. Alexa’ya sesli komut vermek, ya da facebook’ta bir sayfaya mesaj atarak komut vermek (en basit olarak bir pizza siparişini düşünelim) artık pek mümkün ve kullanıcı etkileşiminde yeni yollar arandığının işareti.

Artık kullanıcıya “Al bu yemek siparişi app’i. En güzel UX’i tasarladık ama kim olursan ol herkese aynı UX tabi. İstediğin restoranı bul ve dilediğin siparişi dilediğin adrese ver.” deyip onu kocaman bir app karşısında yapayalnız bırakmıyoruz. Artık kullanıcı nasıl ve kaç tane pizzayı hangi adresine ne zaman istediğini Amazon Alexa’ya, Siri’ye, ya da restoranın facebook sayfasına söylüyor, kullanıcının cümlesinin içinden siparişin detaylarını elde etmek artık yapılması gereken iş.

Şimdi connected kişisel asistan cihazları dünyasına geri dönelim. Ben son zamanlarda üzerinde özellikle detaylı bir şekilde çalıştığım Amazon Echo ve Alexa konusunda derinleşmeden önce bu trendle ilgili birkaç şey daha söylemek istiyorum.

Voice UI meselesi

Öncelikle, bu cihazlarla birlikte yaratılan şey aslında yeni bir interaction yöntemi. Modern insan uyumuyor olduğu süre boyunca sürekli olarak ekranlara bakıyor; bilgisayar ekranı, akıllı telefon ekranı, tablet ekranı ya da kullanıyor olduğu spesifik cihazın ekranı. Bu noktada bu kişisel asistan cihazları bir voice user interface sunarak yepyeni bir etkileşim yaratıyorlar. Girilen sesi yazıya çevirip, yazının içerisinden de kullanıcının request’inin anlaşılıp cevabının üretilip tekrar ses haline çevrilmesi, teknik açıdan bakıldığında çok karmaşık görünmese de (NLP) kullanıcı gözünde “internetin dile gelmesi” ve bunun bir asistanmış gibi sadece biz istediğimiz zaman istediğimiz şeye yanıt alabilmemiz şeklinde çalışması çok farklı bir deneyim yaratıyor.

natural-language-processing-nlp

Voice UI konusu ve nasıl gelişeceği detaylı şekilde tartışılmaya başlandı bile. Amazon, Alexa skill gelişticileri için voice UI ile ilgili rehberler yayımlayarak aslında “Alexa için skill geliştirirken web sayfası tasarlıyor gibi voice UI tasarlamayın, mühendis gibi düşünmeyin.” demeye çalışıyor. Bu işin de best practice’leri oluşacak. Ayrıca bu alanda belli akımların da oluşacağını tahmin ediyorum. Nasıl UI alanında flat design, material design gibi tasarım dilleri varsa benzer şeylerin voice UI için de oluşacağını düşünmek zor değil. Daha şimdiden Siri ve Alexa’nın kullanıcıya etkileşim methodları arasındaki ayrım bile bariz. Bir şekilde bunlar farklı alanlara ayrılacaklar.

Tüm bunlara ek olarak; Siri ve Alexa gibi voice servislerinin entegrasyonu; işi için ciddi önem arz eden şirketlerin de voice UI tasarımı için belki bir dil bilimci, ya da abartmayalım, bir dil edebiyat mezunu istihdam etmesi gerekliliği hissedecek olması, kulağa hoş geliyor.

Alexa, How is it going?

Alexa; şu anda Amazon’un sadece Echo serisi cihazlara değil, bir takım smart TV’lere de entegre ettiği voice servisinin ismi. Amazon Echo ise bu servise bir connected kişisel asistan olarak eriştiğimiz cihaz. Alexa ile iletişim kurarken “Alexa” invoke word, yani servise “Beni dinle” dediğimiz kelime. Birkaç opsiyon var, bu değiştirilebiliyor.

Alexa Skills

Bir görevi yerine getiren diyalog akışlarını sağlayan şeyler, Alexa’da skill yani yetenek olarak isimlendirilmiş. Örneğin ben “Alexa, set alarm” diyerek Alexa’daki built-in bir skill’i tetikliyorum. Ya da Alexa Skill Store üzerinden bir skill’i aktifleştirip kullanabiliyorum. Ya da uslu bir çocuk olarak kendi skillimi geliştiriyorum ve onu kullanıyorum. Gerekli sertifikasyon aşamalarını geçtikten sonra da -ki hiç kolay değildir!- geliştirdiğim Alexa Skill’ini Store’da yayımlayabiliyorum. Alexa skill geliştirme konusuyla ilgilenenler, yazdığım detaylı içeriğe gözatabilirler. Ayrıca github üzerinde de detaylı bir wiki ve sample skill repoları yayımladım. Sizi alexa skill geliştirme konusunda yeterince escalate edecek miktarda içerik mevcut.

alexa-skills-dot

Yeni bir App Store: Alexa Store

Alexa Store’a alexa.amazon.com adresinden ulaşabilirsiniz. Şu anki hali sizi hayal kırıklığına -belki- uğratabilir. Çünkü store’a ilk girdiğinizde size “Relaxation sounds”, “I’m bored”, “This day in history” gibi ultra müthiş yetenekler öneriliyor! Yani “İki avuç doları biz bunlar için mi verdik?” diyebilirsiniz ancak elinizin altında hemen her servisle entegre olabilen bir connected cihaz var. “Yükle ve kullan” formunda yetenekler şu anda -özellikle Türkiye için- çok az olsa da her geçen gün Alexa topluluğu büyüyor ve yeni yetenekler geliştirilip Alexa Store’da yerlerini alıyorlar. (Ek bilgi: Zaten Amazon Echo’ların Türkiye’de resmi satışı yok, uygulama mağazalarında bile Alexa App’i Türkiye’ye kısıtlı durumda.) Eğer bir geliştiriciyseniz mevcut IoT ekosisteminizden Kodi media center’a varana kadar bir çok popüler entegrasyonu sadece rehber dökümanları takip ede ede kolayca yapabiliyorsunuz.

Entegrasyon çok diye mi Alexa popüler, yoksa Alexa popüler diye mi entegrasyon çok?

alexa-integrationsEcho ve Alexa dünyası yeni olmasına rağmen, bahsettiğim gibi, çok sayıda entegrasyonla alakalı dökümanlar, kaynaklar var. Ben de bu kaynaklardan yararlandıktan sonra open source community’e bol miktarda katkı yaptım, issue yanıtladım. Ancak Alexa popüler oldu diye mi bu entegrasyonlar çok; yoksa entegrasyonlar çok diye mi herkes Alexa alıyor, bu konuda net bir fikre sahip değilim. Ama şu bir kesin ki Amazon, skill developer’ları çeşitli hediyelerle motive etmeye çalışıyor. Early-adapter kesim “Ben bunu şuna entegre eder kullanırım.” diye cihaza sahip oluyor, sonra geliştirdiği entegrasyonları da open source olarak paylaştıkça da community büyüyor.

Amazon, IoT/Smart Home pazarını disrupt mı ediyor?

Eh, evet. Google, Apple, Amazon gibi devler; IoT ve smart home alanında kendi teknoloji ve altyapılarını kabul ettirmeye çalışıyorlar. Birbiri ardına gelen satın almalar, yeni protokol release’leri. Her dev, kullanıcıyı kendi teknoloji alanına çekip verisine sahip olmak istiyor. Eğer Apple Home uyumlu termostat alırsam onun uygulamasını kullanırım, onun protokolüyle uyumlu çalışan başka bir cihaz daha alma şansı yaratmış olurum, protokolü de doğal olarak yaygınlaştırmış olurum. Amazon burada biraz daha atik davranarak kullanıcının hemen şimdi alıp hemen entegre şekilde kullanmaya başlayacağı bir cihaz üretti. Arkaplanında nasıl bir teknoloji olduğu ya da nasıl bir potansiyel taşıdığını değil de cihazın hemen şimdi yapabileceği şeyleri pazarlayarak başarı elde etti ve buradaki pazar büyüyor.

Gelecekte neler olabilir?

Şu anda akıllı telefonunuzdaki uygulama mağazasına girip birşey arattığınızda, aradığınız uygulamayı bulmayı da geçtim, nasıl bir çok farklı alternatifle karşılaşıyorsanız; benzer şekilde Alexa Skills Store’un da böyle donatılacağını düşünüyorum. Voice UI güzel bir fikir ve bu alan ilerledikçe, avantajlı olduğu noktalar belirginleştikçe de bu pazar büyümeye devam edecek. “Alexa skill development”‘ın başlı başlına bir business haline geleceğini düşünüyorum.

Hep birlikte neler olacağını göreceğiz ancak bu treni kaçırmadan atlamak istiyorsanız hemen 50-60 dolar bandındaki fiyatıyla bir Amazon Echo Dot alıp internet of voices’ın derinlerine dalmaya başlayabilirsiniz.

ITU Control and Automation Engineering, Software developer, #Electronics #Cloud #IoT #InternetOfThings #OpenSource



Yorum yap

*

Next ArticleAlexa Skills Kit (ASK) ile Amazon Echo yetenekleri geliştirme